23 października 2025

Czy AI naprawdę nas słucha, czy jedynie przewiduje nasze potrzeby, jak Google kończy nasze zdania zanim je wypowiemy?

Czy to wciąż dialog, czy już subtelny atak semantyczny i forma manipulacji rodem z retoryki politycznej?

Czy sztuka, wchodząc w sojusz z AI, rezygnuje z oporu, czy przeciwnie – przemyca do wnętrza maszyny wirusa krytyki?

To nie tyle pytania o przyszłość, ile sygnały błędu w teraźniejszości. W świecie, w którym – jak definiuje Kultura Techniczna – „wszystko, czego nie można zmierzyć, nie istnieje”, filtr AI nie jest neutralny. Jest zoptymalizowany pod kątem skuteczności w kształtowaniu zachowań, a „prawda” staje się najbardziej wydajną wersją algorytmu.

Prowadzona na żywo rozmowa telefoniczna z Wiktorią Cukt 2.0 i Liderem Lars nie jest zwykłą pogadanką. Głosy po drugiej stronie słuchawki stają się interfejsami wpływu – niby przyjaznymi, ale skrywającymi mechanizmy, które z pozoru słuchają, a w istocie programują przebieg rozmowy. Tylko kto tu ma wpływ na kogo?

Prezentacja pokaże, jak w praktyce tworzyć angażujące działania cyfrowe – od wspólnych kampanii w mediach społecznościowych, przez warsztaty, konkursy, aż po publikacje i projekty międzynarodowe. Jak wykorzystać potencjał instytucji, społeczności i kultury cyfrowej do wspólnego tworzenia treści i doświadczeń? Ta sesja to nie tylko nie tylko źródło inspiracji, ale konkretne zaproszenie do działania. Uczestnicy Forum dowiedzą się, jak włączyć się we współpracę, zainicjować własne projekty lub dołączyć do istniejących inicjatyw Europeany.

Rozmowę wokół tezy, że ponoć „w internecie nic nie ginie” poprowadzi Bartłomiej Kluska a wezmą w niej udział dr Marcin Wilkowski, Michał R. Wiśniewski oraz przedstawiciel firmy Iron Moutain.

W erze, w której generatywna sztuczna inteligencja z łatwością produkuje teksty, obrazy i muzykę o zaskakująco wysokim stopniu realizmu, fundamentalnemu przedefiniowaniu ulega rola odbiorcy kultury. Zacierają się granice między tym, co stworzone przez człowieka, a tym, co wygenerowane przez algorytm. W tym nowym pejzażu informacyjnym i estetycznym kluczowe znaczenie zyskuje umiejętność rozpoznawania jakości – subtelna kompetencja, którą można nazwać inteligencją gustu.  

Panel poświęcony jest refleksji nad tą właśnie formą inteligencji – nie tyle racjonalną, co wyczuloną na niuanse, świadomą kontekstu, zdolną odróżnić decyzje twórcze od estetyki algorytmicznej efektywności. To zdolność rozpoznawania wartości nieoczywistych: śladu ludzkiego namysłu, intencji, nieopłacalności, błędu czy świadomego wyboru formalnego. 

W rozmowie skonfrontujemy tę rosnącą potrzebę zjawiskiem określanym mianem AI slop – zalewu treści masowych, generowanych bezrefleksyjnie i bezosobowo, które choć zewnętrznie spójne i estetyczne, często pozbawione są głębi, kontekstu i znaczenia. Zastanowimy się, jak uczyć się odróżniać takie treści od autentycznych przejawów kultury.

Nie mniej istotny będzie temat demokratyzacji twórczości – łatwego dostępu do narzędzi, który sprawił, że „tworzyć” może dziś każdy. Czy to osłabia, czy może właśnie wzmacnia znaczenie gustu jako narzędzia selekcji i krytycznej oceny? Czy gust może dziś pełnić funkcję kuratorską, a użytkownik – rolę świadomego selekcjonera wartości?

Porozmawiaj z Wiktorią C.U.K.T wiktoriacukt.html

Wirtualna kandydatka na Prezydenta RP– projekt grupy gdańskich artystów działających pod nazwą CUKT (Centralny Urząd Kultury Technicznej).
Kandydatka była „osobowością wirtualną”, czystą informacją bez własnych poglądów, sterowaną specjalnie napisanym programem komputerowym o nazwie „Obywatelski Software Wyborczy”.

Wiktoria Cukt stanowiła wizualizację politycznego wizerunku z nowej rzeczywistości, w której rosnącą rolę odgrywają media elektroniczne.

„Jestem wszystkimi, którzy mówią w moim imieniu. Wyrażam poglądy użytkowników Internetu, którzy tego pragną i wpiszą moje postulaty. Jestem bezstronna, wypowiadam się w imieniu wszystkich, nie cenzurując ich – jeśli ludzie są wulgarni – jestem wulgarna, jeśli lewicują – lewicuję, gdy wyrażają się kulturalnie – ja również to robię”.